DÜZEY 2 BÖLGELERİ
KALKINMA PROGRAMI
"TRA2 (Ağrı, Ardahan, Iğdır ve Kars),
TR72 (Kayseri, Sivas ve Yozgat), TR52 (Karaman ve Konya) ve TRB1 (Bingöl,
Elazığ, Malatya ve Tunceli) Düzey 2 Bölgeleri Kalkınma Programı", bu
bölgelerde gelişmişlik farklarını azaltmak ve kapasite geliştirmek
üzere tasarlanmış; AB eş finansmanı ile desteklenen bütüncül bir
Bölgesel Kalkınma Programıdır. Bu çerçevede "Yerel Kalkınma
Girişimleri, KOBİ'ler ve Küçük Ölçekli Altyapı" başlıkları altında
üç ayrı Hibe Programı uygulanmaktadır.
Bölgesel düzeyde
uygulanan Hibe Programları, ekonomik kalkınma için bölgesel
yaklaşımı destekleyen araçlar olarak görülebilir. Hibe Programları
deneyimi ile başarılı bölgesel politika araçları bölgelere
aktarılacaktır. Bu Hibe Programları, projelerin seçimine ilişkin
bölgesel kriterlerin getirilmesini, izleme ve değerlendirmeye önem
verilmesini ve (genel olarak) geri kalmış bölgelere destek verilerek
ekonomik ve sosyal uyumun artırılmasını içermektedir.
Bu üç Hibe Programı için tahsis edilen
toplam bütçe 81,67 milyon Avro'dur. Bu bütçenin üç Hibe Programına
göre dağılımı şu şekildedir: Yerel Kalkınma Girişimleri – 16,34
milyon Avro; KOBİ'ler – 24,50 milyon Avro ve Küçük Ölçekli Altyapı –
40,83 milyon Avro.
Program dört Düzey 2 Bölgesini
kapsamaktadır. Bu bölgeler; TRA2 (Ağrı, Ardahan, Iğdır ve Kars),
TR72 (Kayseri, Sivas ve Yozgat), TR52 (Karaman ve Konya) ve TRB1 (Bingöl,
Elazığ, Malatya ve Tunceli) olup Ön Ulusal Kalkınma Planında
öngörülen 12 öncelikli Bölge arasındadır.
Program Bölgeleri farklı özellikler
taşımalarına rağmen, ekonomik ve sosyal koşulları incelendiğinde bir
çok ortak özelliklerinin bulunduğu göze çarpmaktadır. Bu bölgelerin
her birinde kişi başına GSYİH ülke ortalamasının altındadır. Buna ek
olarak, bu bölgelerimizin göç verme, azalan kırsal nüfus ve kırsal
ekonomi ile ilgili sorunlarının giderilmesi gibi ortak problemleri
bulunmaktadır.Bu kapsamda, Yerel Kalkınma Girişimleri Hibe
Programı, söz konusu bütüncül Bölgesel Kalkınma Programının bir
parçasıdır.
Hibe Programlarının kurumsal çerçevesi,
Devlet Planlama Teşkilatını (DPT) ve Türkiye Cumhuriyeti Merkezi
Finans ve İhale Birimini (MFİB) kapsamaktadır. DPT; TRA2, TR72, TR52
ve TRB1 Düzey 2 Bölgeleri Kalkınma Programının Faydalanıcısı olarak;
Program Yetkilendirme Görevlisi'nin (PYG) genel gözetimi altında,
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa Komisyonu arasında MFİB'nin
kurulmasına dair imzalanan Mutabakat Zaptı'na ve DPT ile MFİB
arasında imzalanmış olan Uygulama Anlaşması kurallarına göre,
programın teknik uygulamasından sorumlu olacak ve ayrıca verilen
hibelerin izlenmesini koordine edecektir. MFİB, söz konusu Programın
Sözleşme Makamıdır ve Hibe Programının idari ve mali uygulamasından
sorumludur. MFİB hibe fonlarının doğru bir şekilde kullanılmasında
nihai sorumlu olmakla birlikte ihaleye çıkılması, sözleşmelerin
düzenlenmesi ve ödemelerin yapılması faaliyetlerinin AB kurallarına
ve mevzuatına uygun şekilde gerçekleştirilmesinden de sorumludur.
Programın genel amacı; dört farklı Düzey 2 bölgesinde bütüncül
bölgesel kalkınma politikası uygulanması konusunda Türkiye
Cumhuriyeti Hükümetine yardımcı olunmasıdır. Bu kapsamda aşağıdaki
hususlar hedef alınmıştır:
(1)
ekonomik ve sosyal uyum tedbirleri altında desteklenmek üzere
Ön Ulusal Kalkınma Planında hedeflenen öncelikli bölgelerin dördünün
ekonomik gelişmesine katkı sağlanması ve
(2) merkezi ve bölgesel düzeyde proje uygulama
kapasitesinin artırılması.
Yerel Kalkınma Girişimleri Hibe Programının özel amacı ise müşterek
faydası bulunan faaliyetleri geliştirmek; kalkınma, özellikle de
kırsal kalkınma için, yerel kaynaklı girişimleri teşvik etmek ve
program bölgesinde gelir getirici faaliyetlerin çeşitlendirilmesine
katkıda bulunmaktır.
Bu Hibe Programı kapsamında gerçekleştirilecek "kapasite
geliştirme projelerinin" (bu projeler, yatırım amaçlı
olmayan temel olarak bilgi ve uzmanlık kapasitesini geliştirmeyi
hedefleyen projelerdir) amacı; bölgenin imajının, tarımsal turizmin,
eko-turizmin, kültürel turizmin geliştirilmesi, Küçük ve Orta Boy
İşletmelere (KOBİ) danışmanlık ve eğitim hizmetleri verilmesi, yerel
ürünlerin işlenmesi ve pazarlanması, ağaçlandırma, el sanatları gibi
müşterek önemi olan küçük ölçekli faaliyetlerin desteklenmesi
yoluyla yerel aktörler için kapasite oluşturulmasıdır.
|